Shkruan: Muharrem Blakaj
Po kthehesha nga mulliri i Bicaj. Dalngadalë po ngjitesha në të përpjetën e rrugicës së ngushtë të Tëdelit. Befas, pashë Mirushën e hirshme që po vinte me vrap drejt meje. Për një çast u stepa. Shikimet tona u kryqëzuan disa herë rreptë, derisa asaj po i tundeshin faqet e njoma, nga kërcimet e lehta, nga njëra rrasë e kalldrëmit në rrasën tjetër. Shikimet e saj më erdhën të vala prush. Kur po bëhej gati të kalonte prapa shpinës sime, shikimi i saj gozhdë, m’u bë sikur ma shpoi zemrën anë e përtej, si shigjetë me pupla skifteri në bisht. Pasi më kaloi me hapa të lehtë, duke lënë prapa freskinë e ajrit të zhvendosur dhe aromën e këndshme të flokëve të shpupuritur, për çudi, e ndali vrapin dhe e tëra u kthye nga unë. Prapë i njëjti shikim, i prushtë. E njëjta buzë e kuqe në gaz, e trëndafiltë! E njëjta tundje flokësh, valëvitje… Edhe unë i buzëqesha ethshëm! Teksa më shikonte e përdëllyer, fytyra e saj e bardhë, mori ngjyrë purpuri. Pastaj më ktheu shpinën disi e turpëruar dhe duke i tundur valëvitshëm flokët e gjata e të arta, iku tutje me vrap.
Fytyra e saj, tanimë e ngulitur thellë në zemrën time, për asnjë çast nuk po më shqitej dot nga mendja. Sa e sa herë e kujtova me mall netëve të gjata, nën rrezet e arta të hënës. Çdo ditë, e kërkova shtigjeve të Tëdelit, lëndinave ku bareshat luanin guraçokthi, pranë zabeleve ku vashat këndonin me gisht në fyt, pranë krojeve ku nuset mbushnin bucelat me ujë, pranë mrizeve ku barinjtë mallëngjyeshëm i binin fyellit dhe anës së lumit që gurgullonte pa pra.
I rashë fyellit mallëngjyeshëm. I thura dhe i këndova këngë dashurie kur ngjitesha lart mbi shkrepat e Lugut të Madh. Nga lartësia e Shkëmbit të Kuq i shihja lëvizjet e saj në oborrin e madh të Kullës së Beqirit.
Befas një ditë, kur nuk e prisja, e takova pranë kaçubave buzë jazit. Me zë të ëmbël ma dha e ia dhashë besën. E putha në vetull, në faqe, në buzë… Me duart që më digjeshin flakë, ia preka flokët e arta, faqen e gushën e bardhë… Papritmas na diktuan. U tmerruam! Desha ta rrëmbej! Nuk pranoi, nuk erdhi… Në fund, më tha: Ik ti, ik… shpëto! Ika me vrap, por me shpirt të plagosur për fatin e saj. Vallë, ç’do t’i bëjnë? Si do ta ndëshkojnë?
Dhe një ditë, derisa po e bartja mbi kurriz thesin përplot me drithë misri, për ta dërguar në mulli, në grykën e rrugicës së Tëdelit, me gjithë bukurinë e saj m’u shfaq Mirusha e hirshme. Ishte fytyrëzbehtë, e trembur… Disi e zhbërë, e zhvendosur! Më shikoi ftohtë, disi, si e përhumbur… Dhe në fund, me zë të përvajshëm më ftoi:
– Eja! Jam vetëm në kullë… Eja…! Ndërsa me luhatje koke sikur donte të më thoshte të kundërtën: – Mos eja, ik, në e do jetën zhduku që këtej!
Dy pika të mëdha lotësh iu varën në qepalla. Iu rrokullisën tatëpjetë faqeve, duke u bashkuar në fundin e mjekrës vezake. Një dënesë e largët… një vaj si i mbytur, i trishtuar, i vrarë…
Nga malli për mua, mendova i gërmuqur derisa po e lëshoja për tokë thesin me drithë.
E ndoqa pas.
Te dera e rëndë e Kullës së Beqirit, u kthye vrik nga unë. Sytë i kishte të përlotur, fytyrën të zbehtë e shikimin të trembur, të dhembshur e të zhvendosur në faj! Dallova një lëvizje të lehtë të buzëve të saj të trëndafilta dhe një zë psherëtime, të largët, të humbur… si të huaj, kur më tha:
– T’është zënë prita…
Derisa po mendoja me vete se ç’është kjo lojë, befas, një palë duar të forta më shtynë me rrëmbim drejt derës së kullës. Nga përplasja e papritur dhe e furishme u shemba mu në mes të pragut të gurtë të kullës së Beqirit. Koka dhe gjysma e trupit dhunshëm m’u futën brenda pragut kurse përmjeti dhe këmbët më ngelën jashtë. Nga brenda, shumë duar më tërhoqën me rrëmbim dhe më përplasën përtokë, në hajatin e mugët të kullës. Derisa po përpiqesha të ngritesha në këmbë për t’u mbrojtur, në këndin prapa dere, m’u bë sikur pashë Mirushën që po më shikonte e tmerruar. Në të vërtet nuk di në e pashë Mirushën apo ishte vetëm hija e saj që më përshfaqej. Desha të pyes se ç’po ndodh me mua, ç’po kërkonin nga unë… Por, këtë herë, në vend të fjalëve, pa dashur, nga goja nxorra një klithje të lemerishme. Dhembja në anën e djathtë të shpatullës dhe shkulmi i gjakut sikur erdhën njëherësh. Britma rënkuese nga dhembja e tmerrshme, m’u bë sikur nuk dolën nga goja ime, por nga goja e atij që më goditi pabesisht me sëpatë prapa shpine. Derisa po rrotullohesha vrik, nga dhembjet e tmerri, si në ëndërr, pashë një shokë shumëngjyrëshe, të lidhur shtrëngueshëm rreth e qark brezit, dhe pak më lart qostekun e sahatit, që dridhej e përdridhej si trup i plagosur gjarpri, tanimë i spërkatur me vrushkujt e gjakut tim. Imtë, në përpjekje për të ndërmarrë diçka me atë grimë force që më kishte ngelur, u hodha pranë pragut të derës së rëndë, nga ku vazhdonin të futeshin prore vrushkujt e një fresku të lehtë. E arrita derën. E preka rrasën e gurtë të pragut me duar, me gjoks e më faqe, ndërkohë që, po dëgjoja kuisjen e lemerishme të Mirushës.
Ndjeva sharje, zëra të hakërryer e të përzier me lëvizje opingash meshini e kallca tirqish, që me vinin të pandara me dhembje koke, qafe, shpatullash dhe në fund, të gjitha së bashku, shkriheshin me sharjet e atyre që po më godisnin egërsisht me sëpata e sfurqe…
Kurrë nuk e mora vesh se cila dhembje qe më e tmerrshme; dhembjet e trupit tim nga prerjet e tmerrshme të sëpatës dhe therjet e ftohta të sfurqeve, apo dhembjet e shpirtit të Mirushës që po e shikonte dashurinë e saj të parë tek pritej e shkallmohej barbarisht.
Si në një ëndërr të keqe, dëgjova, kur të hakërryer e shanë dhe e goditën egërsisht Mirushën time të hirshme. Lemerisjet dhe përpëlitjet e saj sikur po çanin qiellin. Dalëngadalë, ato lemerisje, ata zëra të vrazhdë, ato sharje të hakërryera sikur po ia lëshonin vendin tringëllimës së zymtë të kazmës, kur po ma hapnin gropën e varrit, aty në ahur, nën shkallët e drunjta, nën shtresën e plehut dhe… më hodhën në gropë! Filluan të më mbulojnë me dhé e pleh të shkrifët e të freskët njëherësh… Më erdh e këndshme ajo freski, sepse m’u bë sikur po përjetoja për të fundit herë freskinë që krijohej, kur nëna, para se të më vente në gjumë, ma hidhte sipër djepit mbulojën e qëndisur me trëndafilë bojalli.
Trokëllimat e lopatave, kur po më hidhnin dheun sipër, më vinin si trokth kali, i cili pas pak do të më shpinte në gjerdek, pranë shtratit të butë të dhëndërisë… Atje, ku po me priste Mirusha ime e hirshme… Kurse dënesët e largëta të saj, po më vinin si vaje çikash natën e kanagjeqit, si këngë nusesh ditën e dasmës, si vallëzim zanash natën për hënë, si vaj qyqesh që jehonin të zgavruara si në tel të lahutës… Dhe të gjitha së bashku, po më ndillnin një gjumë të rëndë, të amshuar, të papërjetuar ndonjëherë.
Ishte gjumi i përjetshëm… Gjumi i dashurisë së vrarë!
